Dieta sensoryczna – sposoby na domową terapię

  • 0
dieta sensoryczna

Dieta sensoryczna – sposoby na domową terapię

Dietę sensoryczną zdefiniować można jako dostosowaną do indywidualnych potrzeb dziecka aktywność, która ma na celu poprawę funkcjonowania poszczególnych jego zmysłów. Najważniejsze jest tutaj, by była ona zróżnicowana i regularnie stosowana. Dzięki temu stanie się ona zarówno dla dziecka, jak i pozostałych członków rodziny, przyjemnym elementem codziennego życia, a nie przykrym obowiązkiem.

Czy domowa dieta sensoryczna jest trudna?

Zajęcia wykonywane w domu powinny mieć spontaniczny i swobodny charakter. Często są to drobne czynności, które razem z innymi tworzą specyficzną dietę sensoryczną malucha. Zalicza się do nich na przykład puszczanie relaksujących utworów w trakcie porannej kąpieli czy ubierania się (to świetny sposób na stymulowanie zmysłów od pierwszych minut po wstaniu z łóżka).

W ciągu dnia, doskonałym sposobem na dostarczanie bodźców jest wspólne przygotowywanie posiłków – wąchanie, dotykanie i próbowanie nieznanych dotychczas składników o ciekawej strukturze, krojenie ich, mieszanie i gotowanie.

Wieczorem dobrze sprawdzą się natomiast aktywności takie, jak na przykład malowanie twarzy czy zabawy poduszkami. Gdy nasze dziecko ma problem z wyciszeniem się i zaśnięciem, warto ułożyć go do snu pod kołdrą obciążeniową. Poprzez swój ciężar ogranicza ona ruchy autostymulacyjne, uspokaja i pozwala szybko i głęboko zasnąć. Dzięki niej dziecko bez przeszkód prześpi całą noc, a rano obudzi się wypoczęte i pełne energii. Kołdrę sensoryczną wykorzystywać można również w czasie krótkich drzemek w ciągu dnia. Wybierając ją, pamiętajmy, by była o około 10 – 15% większa od masy ciała naszego dziecka i około 20 centymetrów dłuższa od jego wzrostu. Do jej produkcji stosuje się przyjemne w dotyku materiały i hipoalergiczne wypełnienia najwyższej jakości. Kołdry sensoryczne charakteryzują się wysoką estetyką przeszyć i równomiernym rozłożeniem materiału obciążeniowego, co jest możliwe dzięki zastosowaniu specjalnej technologii sprowadzonej ze Stanów Zjednoczonych. Kołdry obciążeniowe dostępne są w najróżniejszych wersjach kolorystycznych. Pokrywają je rozmaite motywy – od roślinnych czy zwierzęcych, przez sportowe, po nawiązujące do postaci z najpopularniejszych bajek i filmów.

Kluczowe jest tutaj, by aktywność była dopasowana do potrzeb malucha – pobudzała go, w przypadku niewystarczających reakcji na bodźce i wyciszała, gdy jest nadpobudliwy.

Dieta sensoryczna, która wspomaga propriocepcję

Czucie głębokie, które odpowiada za świadomość położenia własnego ciała, można świetnie rozwijać poprzez zabawy, gdzie główną rolę odgrywa dotyk. Razem z pociechą możemy grać na instrumentach, bawić się ciastem lub plasteliną albo wykonywać ćwiczenia ruchowe takie, jak:

  • Przysiady
  • Pompki
  • Chód z taczką
  • Rzucanie piłką lekarską
  • Ściskanie piłki odstresowującej
  • Uderzanie w worek treningowy
  • Ugniatanie ciała
  • Masaż
  • Ściskanie między poduszkami
  • Mocowanie się
  • Przeciąganie się
  • Przeciąganie liny
  • Wyścigi na torze przeszkód
  • Przeciskanie się przez tunele, namioty i pudła
  • Przeciąganie liny
  • Wspinaczka po schodach, zsuwanie się po nich w pozycji siedzącej
  • Ciągnięcie zabawek i przedmiotów bez kółek
  • Ciągnięcie i pchanie obciążonego wózka
  • Kucie młotkiem
  • Jazda na deskorolce
  • Picie gazowanej wody
  • Wsłuchiwanie się w odgłosy natury
  • Wąchanie zróżnicowanych zapachów

Dieta sensoryczna, która wspomaga zmysł równowagi

Dzieci borykające się z zaburzeniami integracji sensorycznej (są one objawami chorób takich, jak ADHD, zespół Aspergera czy autyzm), często miewają problemy z odczuwaniem odchyleń własnego ciała albo bycia w ruchu. W gabinetach terapeutycznych ćwiczenia mające za zadanie poprawę zmysłu równowagi odbywają się z użyciem specjalistycznych zabawek. Na szczęście, w domowych warunkach z powodzeniem jesteśmy w stanie stworzyć warunki pozwalające na przeprowadzanie tego typu zadań. Razem z maluchem możemy chodzić po trawie i piasku, raz w butach, raz w boso, robić gwiazdy i pajacyki, biegać, tańczyć, pływać czy jeździć samochodem lub windą.

Jeżeli chodzi o ćwiczenia ze sprzętem, zmysł równowagi pozwoli dziecku rozwinąć jazda na rowerku, skakanie na trampolinie, balansowanie na dużej piłce, przemieszczanie się na krześle na kółkach, bujanie na specjalnej huśtawce sensorycznej, toczenie się w kocu, bujanie się na koniu na biegunach, wspinanie się na ściankę wspinaczkową, zwisanie głową w dół z trzepaka, zjeżdżanie ze zjeżdżalni, zabawa na karuzeli, jazda na zabawkach wyposażonych w kółka czy gra w koszykówkę lub piłkę nożną.

Pozostałe elementy diety sensorycznej

Warto zdawać sobie sprawę z faktu, że aktywności w ramach diety sensorycznej nie muszą być kosztowne czy wyszukane. Bardzo często są to znane wszystkim zabawy, które dodatkowo mogą się przyczynić do zacieśnienia więzi między członkami rodziny. Zalicza się do nich między innymi wspólną kąpiel, masaż, malowanie ciała, naklejanie naklejek na ciało, wyciągnie przedmiotów z pudełek, rysowanie na podłożach o zróżnicowanych fakturach czy zabawy z użyciem piasku, ryżu, plasteliny lub ciastoliny.

Modyfikacje w diecie sensorycznej

Pamiętajmy o tym, że dieta sensoryczna nie opiera się jedynie o dostarczanie zróżnicowanych bodźców. Ich ilość oraz charakter powinien być dopasowany do aktualnych potrzeb malucha, w związku z czym, niezbędne jest, by w jej komponowaniu brał udział terapeuta. Przy jego pomocy możliwe stanie się zaplanowanie takich, aktywności, dzięki którym zmysły dziecka będą mogły się prawidłowo rozwijać, a jego system nerwowy nie zostanie zbytnio obciążony i nie dojdzie do reakcji niepożądanych takich, jak zachowania samostymulujące czy samouszkodzenia. Dodawanie nowych rodzajów aktywności i rezygnacja z innych to kluczowy elementem pracy nad rozwojem sensorycznym pociechy.